I/ ĐỘT BIẾN GEN LÀ GÌ ?
- Đột biến gen là những biến đổi trong cấu trúc của gen có liên quan đến một hay một số cặp nucleotide. Là biến dị có di truyền.
- Các dạng : mất một cặp nucleotide, thêm một cặp nucleotide, thay thế 1 cặp nucleotide này bằng 1 cặp nucleotide khác.
II/ NGUYÊN NHÂN PHÁT SINH ĐỘT BIẾN GEN.
1. Trong tự nhiên :
Tác nhân lý, hóa, sinh học -------- làm rối loạn sự tự sao của ADN -----> Đột biến gen
2. Do con người gây đột biến nhân tạo
III/ VAI TRÒ CỦA ĐỘT BIẾN GEN.
1/ Tính chất:
- Biến đổi cấu trúc gen --->biến đổi cấu trúc protein do gen mã hóa ---> biến đổi kiểu hình
- Đa số có hại, đôi khi có lợi hoặc trung tính.
- Đột biến do gen lặn : biểu hiện ra kiểu hình khi ở thể đồng hợp lặn và trong môi trường thích hợp
- Đột biến do gen trội : biểu hiện ngay ra kiểu hình.
- Qua giao phối, một đột biến có hại có thể trở thành có lợi.
* Đa số đột biến gen có hại vì :
+ Đột biến gen phá vỡ sự thống nhất hài hòa trong kiểu gen đã hình thành lâu đời qua quá trình chọn lọc tự nhiên.
+ Làm rối loạn quá trình tổng hợp prôtêin.
2/ Vai trò:
Đột biến gen có lợi là nguyên liệu chủ yếu cho chọn giống và tiến hóa.
Ví Dụ : đột biến làm tăng khả năng chịu hạn, chịu rét, … ở lúa.
* BÀI TẬP RÈN LUYỆN
Trong các dạng đột biến gen, dạng nào có thể làm thay đổi số nucleotide trong gen ? Dạng nào không làm thay đổi chiều dài của gen ? Cho ví dụ.
* DẶN DÒ
Ôn bài 21. Tìm them các ví dụ về ĐBgen trên thực vật, động vật và người
Làm bài tập rèn luyện
Xem trước bài 22 sgk sinh học 9